Анлайн-дадатак да газеты
"Народная Воля"

Вы забыліся, як пахне нафталін? Тады вазьміце ў рукі праграму Міжнароднай навуковай канферэнцыі “Вялікі Кастрычнік у гістарычных лёсах беларускай дзяржаўнасці”, што прайшла нядаўна ў Нацыянальнай акадэміі навук.
11:33 14 лістапада 2017
123
Памер шрыфта
Фота з адкрытых крыніц

Заўважце: нават у назве свята, якое застаецца ў беларускім афіцыйным календары, тая рэвалюцыя (якую многія ўвогуле лічаць пераваротам) ужо не называецца “Вялікай”: проста “Дзень Кастрычніцкай рэвалюцыі”. Арганізатары ж канферэнцыі відавочна пастараліся выглядаць свяцейшымі за Папу Рымскага.

Але я пра іншае. Толькі на першы погляд здаецца, што дыскусіі пра “Вялікі Кастрычнік”, якія абвастрыліся ў звязку са стогадовым юбілеем падзеі, – гэта суцэльны нафталін, ці, як кажа моладзь, поўны адстой. Напраўду ж бяда Беларусі ў тым, што наступствы камуністычнага эксперыменту шмат у чым вызначаюць яе сённяшні незайздросны стан, балючыя праблемы. І нават, калі хочаце, лёс той самай дзяржаўнасці. Бо сёння наша краіна апынулася ў небяспечнай залежнасці ад хворай на імперскія амбіцыі Масквы менавіта таму, што ў нас не адбылося тых рэформ, якія выкаранілі б рэшткі “саўка” і дазволілі інтэгравацца ў развіты свет.

Улада аказалася ў палоне савецкіх падыходаў да кіравання эканомікай. Што ні кажыце, а наша нацыянальная гаспадарка пакуль застаецца шмат у чым саўковай. Гіганцкі дзяржаўны сектар, як монстр, з’ядае гіганцкія порцыі казённых грошай, але па вялікім рахунку неэфектыўны.

Так, сёння наверсе загаманілі пра неабходнасць развіваць прадпрымальніцтва, разняволіць бізнес і г.д. Маўляў, вось-вось прымем адпаведны пакет рэвалюцыйных (і тут рэвалюцыя!) рашэнняў. Але навучаныя горкім досведам бізнесоўцы не надта даюць веры гэтым абяцанкам. Бо дакументы падобнага кшталту ўжо не аднойчы прымаліся. Аднак заставалася і застаецца рэальнай небяспека, што заўтра прыйдзе вялікае начальства, як той камісар з маўзерам, і ўсё адбярэ імем рэвалюцыі. А няшчаснага “буржуя” калі і не расстраляе (усё ж гуманізацыя!), то скіруе загараць на нарах, каб там узважыў, ці не лепей адкупіцца.

Яшчэ болей, і некаторыя з апанентаў рэжыму разважаюць пра карысць палітычнага гвалту над “праклятымі буржуінамі”, фактычна – пра патрэбу новай дыктатуры пралетарыяту.

“Атрымаўшы ўладу, левыя і камуністычныя партыі проста абавязаны выкарыстоўваць дзяржаву ў інтарэсах працоўнай большасці. Найперш цераз прыняцце адпаведных законаў ды правілаў, якія аб’ектыўна будуць пярэчыць інтарэсам класа буржуазіі і выклікаць супрацьдзеянне з яе боку”. Гэта цытата належыць не Троцкаму і не Леніну. Так разважаў на нядаўняй міжнароднай канферэнцыі ў Малдове лідар Беларускай партыі левых “Справядлівы свет” (былой Партыі камуністаў Беларускай) Сяргей Калякін. Ён патлумачыў: калі буржуазія будзе ўпарціцца, займацца сабатажам, то гэта натуральныя злачынцы, супраць якіх належыць ужываць “інструменты легальнага гвалту”.

А на падобнай канферэнцыі ў Мінску 8 лістапада той самы Калякін зазначыў, што “існавалі выдаткі ў рэалізацыі сацыялістычнага праекта, якія ў рэшце рэшт прывялі да яго краху”, да “рэстаўрацыі капіталізму ў 1991 годзе”.

Божачкі, ды дзе ў нас той капіталізм? Каб далі яму трохі волі пасля 1991 года, дык мо Беларусь і не цягнулася б у хвасце еўрапейскіх рэйтынгаў дабрабыту. Можа б, не баяліся так інвестары ўкладаць грошы ў нашу эканоміку. А так, паводле свежых звестак, сёлета за трэці квартал прамыя замежныя інвестыцыі ў Беларусь на чыстай аснове склалі толькі 90,2 млн долараў (за адпаведны перыяд летась было 131,6 млн).

Паколькі ж інвестыцый кот наплакаў, то даводзіцца браць дарагія крэдыты, размяшчаць еўрабонды пад высокі працэнт. І цяжар усё большага дзяржаўнага доўгу кладзецца на плечы тых самых працоўных, пра якіх на словах дзень і ноч клапоцяцца як чыноўнікі ва ўладзе, так і іх левыя апаненты, упэўненыя, што ўжо іх дыктатура акажацца самай справядлівай і ўсіх ашчаслівіць.

Вось толькі ніводзін з апалагетаў гвалту ў імя ўсеагульнага шчасця не можа прывесці прыклад, каб у нейкай краіне такі эксперымент са здушэннем “праклятых буржуінаў” прывёў да росквіту, усеагульнага дабрабыту. Па сутнасці, працягваюць эксперымент у чыстым выглядзе толькі Куба (ды і там ужо трохі адступаюць) і Паўночная Карэя. Мы хочам у такі “рай”?

Перадавыя ж краіны грунтуюцца на рыначнай эканоміцы (якую левакі грэбліва называюць буржуазным ладам). Так, гэта не ідэальны механізм, аднак нічога іншага, што эфектыўна працавала б на дабрабыт і развіццё, чалавецтва не прыдумала. Яшчэ болей, акурат там, дзе пануе “буржуазны лад”, створаны і самыя моцныя ўзоры сацыяльнай дзяржавы, да якіх беларускай – як да Месяца. Ці ж не можа быць толькі крыкладам, скажам, тая ж  Швецыя?

Таму не трэба, таварыш Калякін, баек пра тое, што, маўляў, наш бізун будзе самы справядлівы і мы зможам найлепей адабраць ды падзяліць. Ста гадоў дастаткова, каб пераканацца: гэта шлях у тупік.

Тэмы:, ,
Каб мець магчымасць прачытаць цікавыя і актуальныя артыкулы, купляйце PDF-версію газеты!
Хуткая аплата праз смс-сервіс

Чытайце таксама

7 лістапада 2017

Чаму ў Беларусі ўсё яшчэ святкуюць дзень Кастрычніцкай рэвалюцыі

Свет адзначае 100-годдзе Кастрычніцкай рэвалюцыі. Але адзначае па-рознаму.

БРСМ: аб’ёмы фінансавання засакрэчаны

Аляксандр Лукашэнка 11 студзеня падпісаў указ, якім уносяцца змены ў аналагічны ўказ, датаваны 2012 годам “Аб некаторых пытаннях дзяржаўнай падтрымкі грамадскага аб’яднання “Беларускі рэспубліканскі с

Гісторыя БНР: 100 год таму…

Пачатак 1918-га: падзеі пасля разгону з’езда.